Hiện nay ở nhiều địa phương trong tỉnh, nước sạch rất thiếu do môi trường nước bị ô nhiễm lại thiếu nhà máy  nước sinh hoạt nông thôn cho người dân, nhất là người dân vùng sâu, vùng xa.

Thực hiện Chiến lược Quốc gia về cấp nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn đến 2020 “Tất cả dân cư nông thôn sử dụng nước sạch đạt tiêu chuẩn Quốc gia với số lượng ít nhất 60 lít/người/ngày”, đến nay tình hình cấp nước hợp vệ sinh nông thôn trên địa bàn tỉnh đã có những chuyển biến tích cực với tỷ lệ hộ sử dụng nước hợp vệ sinh giai đoạn sau cao hơn giai đoạn trước. 

Nếu như năm 2000, tỷ lệ hộ dân nông thôn được sử dụng nước hợp vệ sinh đạt 42% (chủ yếu từ công trình nhỏ lẻ từng gia đình như bể nước mưa, giếng đào, giếng dùng có bể lọc); năm 2005, tỷ lệ hộ sử dụng nước hợp vệ sinh đạt 60,5%, trong đó từ các công trình cấp nước tập trung là 19,5% (đã xây dựng và khai thác được 47 công trình cấp nước tập trung cấp cho 160 nghìn người) thì đến nay (giai đoạn 2006-2010) toàn tỉnh đã xây dựng mới được 31 công trình cấp nước tập trung, nâng tổng số công trình cấp nước tập trung khu vực nông thôn lên 78 công trình, trong đó 45 công trình quy mô cấp xã, 25 công trình quy mô thôn, 8 công trình quy mô xóm, phục vụ cấp nước cho 335,3 nghìn người (đạt 80%), tương ứng 94.900 hộ dân nông thôn. Đã có nhiều địa phương có trạm cấp nước sạch như: Lạng Phong (Nho Quan), Trường Yên (Hoa Lư)…

Đồng chí Nguyễn Hữu Thoa, Chi cục trưởng Chi cục phát triển nông thôn cho biết: Chất lượng nước sinh hoạt của các công trình cấp nước nông thôn này cơ bản đạt tiêu chuẩn của Bộ Y tế. Định kỳ hàng năm Chi cục phát triển nông thôn đã tiến hành xét nghiệm mẫu nước 3 tháng/1 lần, đảm bảo chất lượng nước thực sự tốt khi tới tay người dân, góp phần từng bước cải thiện điều kiện sinh hoạt, điều kiện vệ sinh, nâng cao sức khoẻ cho dân cư nông thôn, giảm được bệnh tật, tạo cơ hội xoá đói, giảm nghèo xây dựng nông thôn mới.

Ông Nguyễn Xuân Trường, thôn Đồng An, xã Lạng Phong (Nho Quan) cho biết: Là một thôn nằm ngoài đê Năm Căn ven sông Hoàng Long với 145 hộ, trên 745 khẩu, bà con sống chủ yếu bằng nghề chài lưới, sinh hoạt bằng nước sông. Trước kia, vào mùa lũ lụt, nước đổ về đục ngầu nhưng vẫn phải sử dụng. Thực tế, đã có nhiều người bị đau mắt, đau bụng, nguy hiểm hơn nữa là năm 1997 dịch thương hàn bùng phát ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ của người dân trong thôn… Ước mơ bấy lâu nay về nguồn nước sạch của người dân trong thôn giờ đã trở thành hiện thực.
 
Công trình cấp nước sinh hoạt nông thôn xã Lạng Phong có công suất 30,m3/h được xây dựng với tổng kinh phí trên 6 tỷ đồng bằng nguồn vốn của ngân sách tỉnh, chương trình môi trường Quốc gia, nhân dân Lạng Phong đóng góp và các tổ chức của Pháp tài trợ. Công trình đi vào sử dụng đã cấp nước sinh hoạt hợp vệ sinh cho trên 4.367 người dân và cải thiện môi trường xã Lạng Phong, nguồn nước sạch đã đến các hộ gia đình, ai cũng phấn khởi, động viên nhau lắp đặt đường nước, xây dựng bể chứa… về gia đình.

Để phấn đấu đến năm 2015, toàn tỉnh có 95% dân số nông thôn được sử dụng nước sinh hoạt hợp vệ sinh, trong đó có 60% từ các công trình cấp nước tập trung, thì cần phải có chương trình, kế hoạch cụ thể, từng bước nâng cao tỷ lệ hộ dân nông thôn được dùng nước hợp vệ sinh như: Tăng nguồn vốn đầu tư bằng nhiều cơ chế tài chính; thực hiện chính sách ưu đãi, khuyến khích đầu tư; đẩy mạnh hợp tác quốc tế nhằm thu hút nguồn vốn viện trợ không hoàn lại; thực hiện hỗ trợ từ nguồn ngân sách Nhà nước cho các doanh nghiệp, các đơn vị sự nghiệp công lập, HTX, ưu đãi về sử dụng đất, thuế thu nhập doanh nghiệp… nhằm xây dựng thêm được 36 trạm cấp nước tập trung mới phục vụ cho 220.000 người dân nông thôn và nâng cấp sửa chữa 17 công trình cấp nước tập trung hiện bị xuống cấp. Xây dựng, ban hành khung giá tiêu thụ nước sinh hoạt nông thôn một cách hợp lý. Tổ chức sắp xếp lại mô hình quản lý vận hành các trạm cấp nước hiện có theo các loại hình quản lý một cách phù hợp…

Đức Lam

(Theo Báo Ninh Bình)